Facebook

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Składki, zasiłki, emerytury  »  Zasiłki i inne świadczenia  »   Śmierć za granicą a prawo do zasiłku pogrzebowego
POLECAMY
A A A  drukuj artykuł

Śmierć za granicą a prawo do zasiłku pogrzebowego

Gazeta Podatkowa nr 68 (1943) z dnia 25.08.2022
Bożena Dziuba

Osoby lub podmioty, które pokryły koszty pogrzebu np. zmarłego ubezpieczonego, emeryta lub rencisty, mogą skorzystać z prawa do zasiłku pogrzebowego. Z reguły nie ma znaczenia, czy śmierć nastąpiła na terenie naszego kraju czy za granicą. Istotne jest jednak przedłożenie wymaganych dokumentów, w tym aktu zgonu, w wyznaczonym przez ustawodawcę terminie.

Komu przysługuje zasiłek?

Zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu zmarłego ubezpieczonego lub jednego ze wskazanych przez ustawodawcę świadczeniobiorców albo członka jego rodziny. Nie uzależniono jednak prawa do tego świadczenia od miejsca zgonu czy pochówku osoby, po której świadczenie to przysługuje.

Z reguły jest ono należne członkom rodziny zmarłego, choć zdarza się, że jest wypłacane tzw. osobom obcym, gdy organizacją pogrzebu zajmuje się np. sąsiad, przyjaciel lub kolega z pracy, ponosząc związane z tym wydatki.

Co więcej, świadczenie to przysługuje również pracodawcy, domowi pomocy społecznej, gminie, powiatowi, osobie prawnej kościoła lub związku wyznaniowego, jeżeli pokryły koszty pogrzebu.

Szczegółowo kwestię tę regulują art. 77 i 78 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2022 r. poz. 504), zwanej ustawą emerytalną, która jednocześnie zastrzega, iż:

  • zasiłek pogrzebowy jest należny tylko z jednego tytułu,
  • w razie poniesienia kosztów pogrzebu przez więcej niż jedną osobę lub podmiot, zasiłek pogrzebowy ulega podziałowi między te osoby lub podmioty - proporcjonalnie do poniesionych kosztów pogrzebu.

Jedynie wówczas, gdy pogrzeb był organizowany na koszt Państwa, organizacji politycznej lub społecznej, a mimo to część jego kosztów ponieśli również członkowie rodziny zmarłego, zasiłek pogrzebowy jest im wypłacany w pełnej ustawowej wysokości.

Wysokość zasiłku

Członkowi rodziny zmarłego przysługuje zasiłek pogrzebowy w wysokości 4.000 zł, niezależnie od wysokości poniesionych kosztów pogrzebu.

Taką kwotę zasiłku pogrzebowego otrzyma zatem zarówno członek rodziny zmarłego, któremu udało się zorganizować pogrzeb za mniejszą kwotę (np. za 3 tys. zł), jak i ten, który na pochówek musiał wydać znacznie więcej (np. 20 tys. zł, wliczając w to koszty sprowadzenia ciała zmarłego z zagranicy).

Natomiast w razie poniesienia kosztów pogrzebu przez osobę obcą lub wskazany wcześniej podmiot, świadczenie to jest należne w wysokości udokumentowanych kosztów pogrzebu, przy czym i tak nie wyższej niż 4.000 zł.

Na wniosek

Zasiłek pogrzebowy jest przyznawany na wniosek osoby zainteresowanej, który, co do zasady, należy złożyć, w formie elektronicznej lub tradycyjnej (patrz ramka), np. na opracowanym przez organ rentowy formularzu Z-12, w okresie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której zasiłek przysługuje. Po tym terminie wygasa bowiem prawo do świadczenia, choć z pewnym zastrzeżeniem. Otóż jeżeli zgłoszenie wniosku o zasiłek pogrzebowy w ustawowym terminie było niemożliwe z powodu:

  • późniejszego odnalezienia zwłok lub
  • zidentyfikowania osoby zmarłej albo
  • innych przyczyn całkowicie niezależnych od osoby uprawnionej,

wspomniany wcześniej 12-miesięczny termin na złożenie wniosku o zasiłek może być liczony od dnia pogrzebu.

Przy czym będzie to możliwe, o ile wskazane okoliczności lub przyczyny zostaną potwierdzone:

  • zaświadczeniem Policji lub prokuratury,
  • odpisem zupełnym aktu zgonu lub
  • innym dokumentem urzędowym potwierdzającym zaistnienie okoliczności lub przyczyn uniemożliwiających zgłoszenie wniosku.

Jak podkreśla organ rentowy na swojej stronie internetowej www.zus.pl, jeżeli:

  • zgon osoby, po której przysługuje zasiłek pogrzebowy, nie nastąpił w Polsce, ale w innym państwie członkowskim UE lub EFTA - przy ustalaniu prawa do zasiłku ZUS uzna, że śmierć nastąpiła na terytorium Polski,
  • osoba ubiegająca się o zasiłek pogrzebowy mieszka lub przebywa w innym państwie członkowskim UE lub EFTA, a chce otrzymać zasiłek pogrzebowy z ZUS - wniosek o ten zasiłek może złożyć na formularzu E 124:
    • za pośrednictwem instytucji ubezpieczeniowej w państwie zamieszkania lub pobytu albo
    • w placówce ZUS.

Dodatkowe dokumenty

Sam wniosek o zasiłek to jednak za mało. Należy do niego załączyć także inne dokumenty potwierdzające uprawnienia do świadczenia, w tym w głównej mierze:

  • akt zgonu, akt urodzenia dziecka, które urodziło się martwe albo odpis zupełny aktu urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe,
  • oryginały rachunków poniesionych kosztów pogrzebu, a jeżeli oryginały zostały złożone w banku - kopie rachunków potwierdzone przez bank za zgodność z oryginałem,
  • dokumenty potwierdzające pokrewieństwo lub powinowactwo z osobą zmarłą (skrócone odpisy aktów stanu cywilnego),
  • zaświadczenie płatnika składek o podleganiu ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Co istotne, akt zgonu może być wystawiony za granicą. Przy czym, nie chodzi tu o tymczasowy akt zgonu. Po otrzymaniu takiego dokumentu za granicą akt zgonu powinien być wystawiony w Polsce.

Ponieważ wypłata polskiego zasiłku pogrzebowego nie zależy od stażu ubezpieczenia lub zamieszkania, nie trzeba ich dokumentować.

Po zasiłek z innego państwa

Jeżeli osoba, która poniosła koszty pogrzebu, mieszka w Polsce, ale chce otrzymać zasiłek pogrzebowy w innym państwie członkowskim UE lub EFTA, wniosek o ten zasiłek może złożyć na formularzu E 124:

  • za pośrednictwem ZUS - organ rentowy przekaże je do właściwej instytucji ubezpieczeniowej w innym państwie członkowskim UE/EFTA, która wypłaci ten zasiłek,
  • we właściwej instytucji ubezpieczeniowej państwa członkowskiego UE lub EFTA.

W przypadku gdy przepisy państwa członkowskiego UE lub EFTA, w którym dana osoba ubiega się o zasiłek pogrzebowy, uzależniają otrzymanie tego zasiłku od stażu ubezpieczeniowego lub zamieszkania, to instytucja właściwa tego państwa, która ustala prawo do zasiłku, doliczy okresy ubezpieczenia w innym państwie, np. w Polsce.

Forma składania wniosku o zasiłek pogrzebowy:

- przez internet - za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych (PUE) ZUS,
- osobiście w terenowej jednostce organizacyjnej ZUS:
  która ustalała prawo i wypłacała osobie zmarłej świadczenie emerytalno-rentowe, albo
  właściwej ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o zasiłek pogrzebowy - w przypadku śmierci osoby podlegającej ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym lub członka jej rodziny, albo osoby pobierającej zasiłek chorobowy lub świadczenie rehabilitacyjne za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego/wypadkowego lub
  dowolnej, np. najbliższej miejsca pobytu osoby ubiegającej się o zasiłek pogrzebowy - placówka ta przekaże dokumenty do właściwej jednostki organizacyjnej ZUS,
- za pośrednictwem poczty, na adres jednej z ww. jednostek organizacyjnych ZUS - za datę złożenia wniosku jest wówczas brana pod uwagę data stempla pocztowego,
- za pośrednictwem instytucji zagranicznej - w takim przypadku ZUS za datę złożenia wniosku przyjmuje datę złożenia tego wniosku do instytucji zagranicznej.
Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Zasiłki i inne świadczenia - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.