Facebook

Jak szukać?»

Aktualnie jesteś: Gofin.pl (strona główna)  »  Rachunkowość  »  Rachunkowość budżetowa  »   Opłaty za przetrzymywanie wypożyczonych zbiorów w księgach biblioteki
POLECAMY
A A A  drukuj artykuł

Opłaty za przetrzymywanie wypożyczonych zbiorów w księgach biblioteki

Zeszyty Metodyczne Rachunkowości nr 21 (549) z dnia 1.11.2021

W czasie kontroli przeprowadzonej w naszej bibliotece padł zarzut niewłaściwego ujmowania w księgach rachunkowych opłat za przetrzymywanie zbiorów. Obecnie w księgach ujmujemy tylko te opłaty, które zostały uregulowane przez czytelników. Czy powinniśmy ewidencjonować wszystkie opłaty za przetrzymywanie zbiorów? Byłby to dla nas problem, bowiem kwota opłat zmienia się codziennie. Czy w odniesieniu do należności nieściągalnych nalicza się odpisy aktualizujące?

W księgach rachunkowych biblioteki powinny być ujmowane wszystkie opłaty za przetrzymywanie wypożyczonych zbiorów (a nie tylko te, które zostały uregulowane przez czytelników). Jednocześnie na należności, których zapłata w ocenie biblioteki jest zagrożona, wskazane jest utworzenie odpisów aktualizujących.

W myśl art. 42 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 305 ze zm.), jednostki sektora finansów publicznych, w tym instytucje kultury, są obowiązane do ustalania przypadających im należności pieniężnych, w tym mających charakter cywilnoprawny, oraz terminowego podejmowania w stosunku do zobowiązanych czynności zmierzających do wykonania zobowiązania. Mogą one jednak odstąpić od podejmowania w stosunku do zobowiązanego czynności zmierzających do wykonania zobowiązania, jeżeli zachodzą przesłanki odstąpienia przez te jednostki od czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych zgodnie z przepisami o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (por. art. 42 ust. 6 ww. ustawy). Ponadto - na mocy art. 59 ust. 1 ustawy o finansach publicznych - w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem dłużnika lub interesem publicznym należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające jednostce samorządu terytorialnego lub jej jednostkom organizacyjnym (do których należą instytucje kultury) można umarzać, terminy ich spłaty można odraczać lub ich płatność można rozłożyć na raty, na zasadach określonych przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego. Organ ten określa m.in. szczegółowe zasady, sposób i tryb udzielania powyższych ulg oraz wskazuje organ lub osobę uprawnione do ich udzielania (por. art. 59 ust. 2 ww. ustawy). Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może też, w drodze uchwały, postanowić o niedochodzeniu należności o charakterze cywilnoprawnym przypadających jednostce samorządu terytorialnego lub jej jednostkom organizacyjnym, których kwota wraz z odsetkami nie przekracza 100 zł (por. art. 59a ust. 1 ustawy o finansach publicznych).

Warto przy tym przypomnieć, iż - zgodnie z art. 14 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o bibliotekach (Dz. U. z 2019 r. poz. 1479) - usługi bibliotek, których organizatorami są jednostki samorządu terytorialnego, są ogólnie dostępne i bezpłatne. Opłaty mogą być pobierane wyłącznie:

  • za usługi informacyjne, bibliograficzne, reprograficzne oraz wypożyczenia międzybiblioteczne,
  • za wypożyczenia materiałów audiowizualnych,
  • w formie kaucji za wypożyczone materiały biblioteczne,
  • za niezwrócenie w terminie wypożyczonych materiałów bibliotecznych,
  • za uszkodzenie, zniszczenie lub niezwrócenie materiałów bibliotecznych.

Wysokość powyższych opłat nie może przekraczać kosztów wykonania usługi. Co istotne, wszelkie szczegóły związane z opłatami funkcjonującymi w danej bibliotece powinien określać regulamin zasad i warunków korzystania z biblioteki. Chodzi tutaj m.in. o: rodzaj opłaty, treść upomnień, wysokość opłaty, wysokość odsetek za zwłokę, a także warunki ewentualnego umorzenia opłaty czy rozłożenia na raty.

Jednocześnie sposób dokumentowania, ujmowania w księgach rachunkowych i rozliczania pobieranych opłat biblioteka powinna określić w dokumentacji, o której mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o rachunkowości, opisującej przyjęte przez nią zasady (politykę) rachunkowości. Ustawa o rachunkowości zobowiązuje przy tym do wprowadzania do ksiąg rachunkowych okresu sprawozdawczego w postaci zapisu każdego zdarzenia, które nastąpiło w tym okresie (por. art. 20 ust. 1 ustawy o rachunkowości). Oznacza to, iż w księgach rachunkowych biblioteki powinny być ujmowane wszystkie opłaty za przetrzymywanie zbiorów (a nie tylko te, które zostały uregulowane przez czytelników).

Pobierane przez bibliotekę opłaty za niezwrócenie w terminie wypożyczonych materiałów bibliotecznych mają charakter kary, w związku z czym wskazane jest ujmować je w księgach rachunkowych na koncie 76-0 "Pozostałe przychody operacyjne". Stosownie bowiem do art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. g) ustawy o rachunkowości, koszty i przychody związane pośrednio z działalnością operacyjną jednostki, a w szczególności koszty i przychody związane z odszkodowaniami i karami, zalicza się do pozostałych kosztów i przychodów operacyjnych.

Jednocześnie na należności (w tym z tytułu opłat za przetrzymywanie książek), których zapłata w ocenie biblioteki jest zagrożona, tworzy się odpisy aktualizujące (por. art. 35b ustawy o rachunkowości). Przepisy ustawy o rachunkowości nie wskazują przy tym, w jakiej kwocie powinien być tworzony odpis. Z art. 35b ust. 1 ww. ustawy wynika jedynie, iż wartość należności aktualizuje się, uwzględniając stopień prawdopodobieństwa ich zapłaty poprzez dokonanie odpisu aktualizującego, w odniesieniu m.in. do:

  • należności kwestionowanych przez dłużników oraz z których zapłatą dłużnik zalega, a według oceny sytuacji majątkowej i finansowej dłużnika spłata należności w umownej kwocie nie jest prawdopodobna - do wysokości niepokrytej gwarancją lub innym zabezpieczeniem należności,
  • należności przeterminowanych lub nieprzeterminowanych o znacznym stopniu prawdopodobieństwa nieściągalności, w przypadkach uzasadnionych rodzajem prowadzonej działalności lub strukturą odbiorców - w wysokości wiarygodnie oszacowanej kwoty odpisu, w tym także ogólnego, na nieściągalne należności.

Decyzję, które należności będą podlegać odpisom aktualizującym i w jakiej wysokości, podejmuje dyrektor biblioteki.

Co ważne, w świetle ustawy o rachunkowości należności umorzone, przedawnione i nieściągalne nie spełniają definicji aktywów zawartej w art. 3 ust. 1 pkt 12 tej ustawy, dlatego podlegają odpisaniu z ksiąg rachunkowych.

Więcej na ten temat w zasobach płatnych:

Rachunkowość budżetowa - czytaj także:

 
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
 
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.